Informacje o Austrii

Austria zajmuje powierzchnię 83.871 km², leży w sercu Europy. Najważniejsze skupiska ludności, to stolica Austrii – Wiedeń (1.651.437 mieszkańców) oraz stolice krajów związkowych: Graz (244.604 mieszkańców), Linz (188.362 mieszkańców) i Salzburg (148.473 mieszkańców).

Najwyższym szczytem górskim Austrii jest Großglockner (3.798 m) w paśmie Wysokie Taury. Najważniejszą i największą rzeką jest Dunaj. Największym jeziorem jest Neusiedler See (J. Nezyderskie) w Burgenlandzie. Na terytorium Austrii znajduje się około 77 % całkowitej powierzchni tego jeziora, wynoszącej 315 km² – pozostała część leży na terytorium Węgier. Jezioro Attersee ma powierzchnię 46 km², jezioro Traunsee – 24 km². Również fragment Jeziora Bodeńskiego o powierzchni 24 km² (łącznie 536 km²) jest położony na terytorium państwa austriackiego.

W Austrii wydobywane są następujące surowce naturalne: ruda żelaza, węgiel brunatny, ropa naftowa i gaz ziemny, magnezyt, piasek kwarcowy, gips, rudy cynkowo-ołowiowe, grafit i kaolin. Duże znaczenie ma również wydobycie soli. Innym ważnym surowcem pozyskiwanym w Austrii jest drewno.

Historia
Austria została wspomniana po raz pierwszy w historii powszechnej w roku 996, jako „Ostarrichi“. Od roku 1273 kraj znajdował się pod panowaniem dynastii Habsburgów, którzy w drodze małżeństw i dziedziczenia poszerzali granice i wpływy cesarstwa. W roku 1804 Cesarz Franciszek I. utworzył Cesarstwo Austriackie, a już dwa lata później musiał, po zajęciu Austrii przez Napoleona, złożyć niemiecką koronę cesarską i oddać pozyskane terytoria. 

W roku 1867 powstała Monarchia Austro-Węgierska jako związek dwóch niezależnych państw pod panowaniem jednego wspólnego władcy (Franciszek Józef I.). Po zakończeniu I Wojny Światowej i Monarchii w roku 1918 w Austrii została proklamowana Pierwsza Republika.

W roku 1938 Austria jako tzw. Ostmark (niemieckie tereny wschodnie) została wcielona do nazistowskiej Trzeciej Rzeszy Niemieckiej i straciła swoją niezależność państwową. Po II Wojnie Światowej Austria była początkowo okupowana przez aliantów, ale w roku 1955 na mocy traktatu państwowego odzyskała suwerenność. Od 1.1.1995 Austria jest członkiem Unii Europejskiej.

Struktura ludności i inne dane statystyczne
W Austrii żyje ponad 8 mln mieszkańców. Przeciętna gęstość zaludnienia wynosi 99 mieszkańców na 1 km². 90,2% ludności stanowią Austriacy zaś 9,8% – mieszkańcy innych narodowości. Grupę mieszkańców innych narodowości tworzą: obywatele z krajów byłej Jugosławii 39,3%, Turcy 14,8%, Niemcy 12%. Przynależność religijna: katolicy 74%, protestanci 4,7%, muzułmanie 4,2%. Przeciętna oczekiwana długość życia: mężczyźni 76,65 roku, kobiety 82,24 roku.

System polityczny
Austria jest republiką parlamentarną i działa w oparciu o zasady demokracji oraz podziału władzy. Najwyższym reprezentantem kraju i Głową Państwa jest Prezydent, którego kadencja trwa sześć lat. Dwuizbowy parlament składa się z Izby Niższej – Nationalrat i Wyższej – Bundesrat. Obie Izby Parlamentu odpowiedzialne są za działania ustawodawcze. Premierem Rządu Federalnego jest Kanclerz Federalny.

Konstytucja związkowa, traktat państwowy, ustawa o zachowaniu neutralności jak również akt przystąpienia do Unii Europejskiej tworzą podstawy państwowo-prawne Republiki. Austria jest od 1.1.1995 członkiem Unii Europejskiej (UE). 

Kraje związkowe
Austria, jako związek krajów, składa się z 9 krajów związkowych. Jednym z dziewięciu krajów związkowych jest Wiedeń – pełniący również funkcję stolicy Państwa. Każdy z krajów związkowych posiada własny rząd z premierem na czele (Landeshauptman). Oto stolice krajów związkowych: Wiedeń, Styria – Graz, Górna Austria – Linz , Salzburg, Tyrol – Innsbruck, Karyntia – Klagenfurt, Dolna Austria – St. Pölten, Vorarlberg – Bregenz, Burgenland – Eisenstadt.

System gospodarczy
Model gospodarczy Austrii jest oparty na następujących elementach:
     » stabilizacja polityczna,
     » spokój społeczny,
     » harmonia pomiędzy pracodawcami i organizacjami pracobiorców,
     » ugruntowane bezpieczeństwo wewnętrzne oraz
     » szeroka integracja z gospodarką światową.

Występuje zjawisko szczególnie owocnej współpracy różnych grup interesów i partii politycznych. Partnerstwo społeczne jest austriacką specjalnością, i rozciąga się praktycznie na wszystkie obszary polityki gospodarczej i społecznej. Austria uchodzi za wzorcowy przykład szerokiego i skoordynowanego współdziałania różnego rodzaju organizacji reprezentujących interesy grupowe. 

System prawny
System prawny Austrii opiera się na prawie rzymskim i jest ułożony hierarchicznie w konstrukcję wielostopniową. Powszechny Kodeks Cywilny (ABGB) jest jednym z najstarszych kodeksów prawa cywilnego na Świecie. Hierarchiczność porządku prawnego oznacza, że ustawy i rozporządzenia muszą być zgodne z normami wyższego rzędu (konstytucja, ustawy konstytucyjne). Najwyższy stopień w hierarchii przypada Federalnej Ustawie Konstytucyjnej Austrii i niektórym ustawom konstytucyjnym, a także aktowi przystąpienia do Unii Europejskiej. Podporządkowane są im zwykłe ustawy związkowe i ustawy krajowe. Na ich podstawie mogą być wydawane rozporządzenia lub decyzje władz. W Austrii nie obowiązuje prawo precedensowe (Case-Law System). Oznacza to, że sędzia w swojej decyzji, oraz jej uzasadnieniu, ma pełną swobodę. Wcześniejsze orzeczenia mogą być jednak wykorzystane jako elementy argumentacji. Wraz z przystąpieniem do Unii Europejskiej, w dniu 1.1.1995, Austria przejęła również stan prawny Unii. Austria jest także sygnatariuszem licznych międzynarodowych konwencji prawnych, m.in. Konwencji o uznawaniu i wykonywaniu zagranicznych orzeczeń arbitrażowych (Nowy Jork, 1858) oraz Konwencji wiedeńskiej o międzynarodowej sprzedaży towarów (ONZ, 1980).

Media drukowane, stacje radiowe i telewizyjne w Austrii
Wiodące austriackie dzienniki o charakterze gospodarczym to: Die Presse, Der Standard, Wirtschaftsblatt. Ważniejsze magazyny ekonomiczne: Profil, Format, Trend, Gewinn. Największym pod względem nakładu dziennikiem jest „Neue Kronen Zeitung“ (zasięg 44,9%), za nim znajdują się „Österreich“, „Kleine Zeitung“ und „Kurier“.

Radio i telewizja
Oprócz wielu Radiostacji Publicznego Radia Austriackiego (ORF) działają również, szczególnie w dużych skupiskach, liczne prywatne stacje radiowe. Publiczna organizacja ORF emituje dwa ogólnonarodowe kanały telewizyjne ORF1 i ORF2. ATV+ oraz Servus TV są prywatnymi kanałami telewizyjnymi, które są emitowane na obszarze całego kraju. Ponadto istnieje kilku nadawców telewizji regionalnej. Istotny udział mają również publiczni i prywatni nadawcy zagraniczni, których programy są w Austrii szeroko dostępne. Udziały rynkowe wiodących Stacji Telewizyjnych: ORF2 – 24,5%, ORF1 – 18,5%, ATV+ – 2,2%, RTL – 6,2%, SAT1 – 6,8%, PRO7 – 4,8%

Transport i komunikacja
Przepisy ruchu drogowego i znaki drogowe w Austrii odpowiadają na ogół znakom obowiązującym w innych krajach europejskich. W Austrii na wszystkich autostradach i drogach szybkiego ruchu obowiązuje opłata. Poza obszarem zabudowanym na austriackich drogach istnieje obowiązek używania odzieży z elementami ostrzegawczymi. Dopuszczalna ilość alkoholu we krwi wynosi 0,5 promila. Zapinanie pasów bezpieczeństwa jest obowiązkowe. Dozwolone maksymalne prędkości, jeżeli znaki drogowe nie nakazują inaczej:
     » W obszarze zabudowanym – między tablicami oznaczającymi miejscowość: 50 km/h
     » Poza obszarem zabudowanym: 100 km/h
     » Na autostradach: 130 km/h

Stosunki międzynarodowe
Austria jest nie tylko członkiem organizacji międzynarodowych, ale także ich główną siedzibą. Ten fakt podkreśla wysokie znaczenie Austrii i Wiednia z punktu widzenia stosunków międzynarodowych. Austria od 1.1.1995 jest członkiem Unii Europejskiej (UE). Ponadto Austria należy do następujących organizacji międzynarodowych:
     » ONZ – Organizacja Narodów Zjednoczonych, 
     » World Bank – Bank Światowy,
     » OECD – Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju,
     » OBWE – Organizacja Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie,
     » WTO – Światowa Organizacja Handlu,
     » MFW – Międzynarodowy Fundusz Walutowy,
     » WHO – Światowa Organizacja Zdrowia.

Siedziby Organizacji w Austrii
Wiedeń, obok Nowego Jorku i Genewy, jest trzecią urzędową siedzibą Sekretariatu Generalnego ONZ. W Wiedniu ma również swoją siedzibę szereg innych ważnych organizacji:
     » ONZ – Biuro w Wiedniu,
     » IAEA – Międzynarodowa Agencja Energii Atomowej,
     » CTBTO – Pakt Ogólny o Zakazie Testów Nuklearnych,
     » UNIDO – Organizacja Narodów Zjednoczonych ds. Rozwoju Przemysłowego,
     » UNDCP – Program Kontroli Narkotyków ONZ,
     » OPEC – Organizacja Krajów Eksportujących Ropę Naftową,
     » OBWE – Organizacja Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie.

Współpraca na rzecz rozwoju
Austriacka polityka rozwoju jest częścią składową polityki zagranicznej ukierunkowanej na bezpieczeństwo i stabilizację. Dzieje się tak, ponieważ bieda, przemoc i degradacja środowiska nie znają granic państwowych. Podstawą wszelkiego postępu jest zaopatrzenie w wodę i energię elektryczną, oświata – otwierająca nowe perspektywy, a także budowa struktur demokratycznych – przynosząca stabilizację. Celem współpracy na rzecz rozwoju jest zmniejszanie nierówności pomiędzy biedą i bogactwem, zapewnienie pokoju i utrzymanie naturalnej przestrzeni do życia. Koordynację austriackiej polityki rozwoju przejęło Związkowe Ministerstwo Spraw Europejskich i Zagranicznych. Cele austriackiej polityki rozwoju są corocznie poddawane ocenie i weryfikacji w ramach 3-letniego programu, przedkładanego przez Radę Ministrów. Program 3-letni zawiera także informacje na temat zakresu i jakości austriackiej współpracy na rzecz rozwoju. Związkowe Ministerstwo Spraw Europejskich i Zagranicznych (BMeiA) koncentruje swoje działania na siedmiu kluczowych regionach na terenie Afryki, Ameryki Środkowej oraz Azji. Również w bezpośrednim sąsiedztwie, w południowej części Europy, Austria współdziała na rzecz rozwoju gospodarczego, społecznego i ekologicznego. Austriacka Współpraca Na Rzecz Rozwoju (OEZA) przygotowuje strategie i programy. Z kolei Austriacka Agencja Rozwoju (ADA) jest odpowiedzialna za wprowadzanie w życie wszystkich bilateralnych programów i projektów w krajach partnerskich OEZA i ADA. ADA zarządza budżetem przeznaczonym do realizacji programów bilateralnych OEZA. ADA ściśle współpracuje z organizacjami pozarządowymi i przedsiębiorstwami. Austriacka Fundacja Badawcza Na Rzecz Wspierania Rozwoju (ÖFSE) jest placówką informacyjno-pośredniczącą w zakresie problemów krajów rozwijających się oraz spraw dotyczących współpracy na rzecz rozwoju oraz polityki rozwoju. W dziedzinie wiedzy naukowej, ÖFSE oferuje informacje, analizy i konsultacje w zakresie problemów o charakterze podstawowym, takich jak: austriacka współpraca na rzecz rozwoju oraz polityka rozwoju, międzynarodowa polityka rozwoju i polityka gospodarcza, współpraca w zakresie oświaty, długofalowy rozwój oświaty, strategie zwalczania biedy.